12.7 C
Warszawa
czwartek, 22 października, 2026

Termin zgłoszenia urodzenia cielęcia i inne terminy IRZ, których pilnujesz w gospodarstwie

Cielę oznakujesz i zgłosisz do ARiMR w 7 dni od urodzenia. Prosięta masz 37 dni, a jagnięta i koźlęta 180 dni, przy czym świnie, owce i kozy musisz zgłosić zawsze przed opuszczeniem siedziby stada. Większość pozostałych zdarzeń, czyli kupno, sprzedaż, padnięcie i ubój, zgłaszasz w 7 dni. Dla źrebięcia termin zgłoszenia urodzenia wynosi 3 miesiące.

Licznik terminów IRZ: oznakowanie i zgłoszenia
ustawa o IRZ, stan na 14.10.2026
Gatunek
Zdarzenie
Od 1 stycznia 2027 r. tylko IRZplusPapierowe zgłoszenia i wnioski (w tym informację o wywozie bydła) posiadacze bydła, owiec, kóz i świń oraz właściciele koni mogą składać do 31 grudnia 2026 r. Do tego samego dnia najdłużej można prowadzić papierową księgę rejestracji. Kto zgłasza zdarzenia wyłącznie przez IRZplus, nie prowadzi księgi papierowej.
Wszystkie terminy w jednej tabeli
Gatunek i zdarzenieTerminPodstawa
BydłoUrodzenie cielęcia7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 25 ust. 1 i art. 26 ust. 1; ARiMR
BydłoPrzybycie do stada7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 26 ust. 1
BydłoOpuszczenie stada7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 26 ust. 1
BydłoZwierzę spoza UE7 dni od zdarzeniaARiMR; ustawa o IRZ, art. 28 ust. 1
BydłoWywóz do innego kraju UE5 dni przed wywozemustawa o IRZ, art. 29 ust. 1 i 2
ŚwinieUrodzenie prosiąt37 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 25 ust. 1 pkt 3 i art. 27 pkt 3
ŚwiniePrzybycie do stada7 dni od zdarzenia2 dni na obszarze z ograniczeniami (np. ASF)ustawa o IRZ, art. 26 ust. 1
ŚwinieOpuszczenie stada7 dni od zdarzenia2 dni na obszarze z ograniczeniami (np. ASF)ustawa o IRZ, art. 26 ust. 1
ŚwinieSpis świń7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 31
Owce i kozyUrodzenie jagnięcia lub koźlęcia180 dni od zdarzenia30 dni przy płatności dobrostanowejustawa o IRZ, art. 25 ust. 1 pkt 2 i art. 27 pkt 2
Owce i kozyPrzybycie do stada7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 26 ust. 1
Owce i kozyOpuszczenie stada7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 26 ust. 1
Owce i kozyZwierzę spoza UE7 dni od zdarzeniaARiMR
KoniowateUrodzenie źrebięcia3 miesiące od urodzeniaustawa o IRZ, art. 27 pkt 4 i art. 32 ust. 1
KoniowateKupno lub sprzedaż (pobyt ponad 30 dni)7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 26 ust. 1; ARiMR
KoniowatePadnięcie, zabicie, ubój7 dni od zdarzeniaustawa o IRZ, art. 26 ust. 1
Przeczytaj także:  Ile kosztuje krowa mleczna i mięsna na rynku w 2025 roku
Źródło: ustawa z 4 listopada 2022 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 591 (art. 25 do 31, art. 70, art. 74), ARiMR, Obowiązki posiadacza zwierząt, aplikacja IRZplus. Sprawdzone 14.10.2026. Termin w dniach liczymy od dnia po zdarzeniu, termin w miesiącach kończy się w dniu o tym samym numerze. Licznik nie obejmuje jeleniowatych, wielbłądowatych, drobiu ani wariantów dla loch w płatności dobrostanowej. Przy chorobie zakaźnej minister może ustalić rozporządzeniem inne terminy także dla bydła, owiec, kóz i koni (art. 30a). Za zgłoszenie po terminie grozi grzywna w trybie wykroczeniowym (art. 56).

Bydło: 7 dni prawie na wszystko

Podstawą jest ustawa z 4 listopada 2022 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 591). Jej art. 26 ust. 1 mówi, że zdarzenia zgłasza się w terminie 7 dni od dnia wystąpienia, chyba że przepisy stanowią inaczej. Przy bydle prawie nic inaczej nie stanowią.

Cielę oznakujesz do 7 dni od urodzenia i w tym samym czasie zgłosisz oznakowanie. Przybycie zwierzęcia do stada, na przykład po kupnie albo wwozie z innego kraju UE, zgłaszasz do 7 dni od przybycia. Opuszczenie stada, czyli sprzedaż, padnięcie, zabicie, ubój albo wywóz, także do 7 dni od zdarzenia.

Cielę urodzone 10 października 2026 r. trzeba więc oznakować i zgłosić do 17 października, a to sobota.

Inaczej liczysz przy bydle sprowadzonym spoza UE. Oznakowanie i zgłoszenie robisz do 7 dni od weterynaryjnej kontroli granicznej. Dokument potwierdzający pochodzenie z państwa trzeciego przekazujesz kierownikowi biura powiatowego ARiMR w 7 dni od zgłoszenia przemieszczenia.

Przy wywozie do innego kraju UE termin biegnie wstecz. O zamiarze wywozu informujesz biuro 5 dni przed planowanym dniem przemieszczenia, a biuro wydaje bezpłatnie paszport bydła w 3 dni.

Jeśli stado ma wyjechać 20 października 2026 r., informacja musi trafić do ARiMR najpóźniej 15 października. Hodowcy ras mięsnych, takich jak bydło rasy hereford, przy sprzedaży za granicę liczą więc dwa terminy: przed wywozem i po nim.

Przeczytaj także:  Sytuacja na rynku świń: Aktualne wyzwania i perspektywy rozwoju

Świnie, czyli 37 dni, spis i ASF

Prosięta oznakujesz i zgłosisz do 37 dni od urodzenia, ale zawsze przed opuszczeniem siedziby stada, w której się urodziły. Miot z 10 października 2026 r. ma czas do 16 listopada, chyba że część prosiąt sprzedasz wcześniej. Wtedy zgłaszasz je przed ich wyjazdem. Przybycie i opuszczenie stada, czyli każdą zmianę stanu, zgłaszasz w 7 dni.

Jeśli świnia trafi do innej siedziby stada i zostanie tam dłużej niż 30 dni, nowy posiadacz dodatkowo oznakowuje ją numerem swojej siedziby. Robi to niezwłocznie, najpóźniej przed opuszczeniem przez nią tego stada.

Spis świń robisz co najmniej raz na sześć miesięcy, najpóźniej 30 czerwca i 31 grudnia, a zgłaszasz go w 7 dni od jego sporządzenia. Spis z 31 grudnia 2026 r. zgłosisz więc do 7 stycznia 2027 r. ARiMR zaleca składanie spisu przez IRZplus. Kto robi to tą drogą, nie musi prowadzić księgi papierowej.

Najkrótszy termin dotyczy gospodarstw na obszarze objętym ograniczeniami z powodu choroby kategorii A, na przykład afrykańskiego pomoru świń. Tam zdarzenia dotyczące świń, z wyjątkiem urodzenia, zgłaszasz w 2 dni (art. 30). Świnie sprzedane 13 października 2026 r. z takiego obszaru zgłaszasz do 15 października. Te same terminy obowiązują przy małym stadzie, na przykład przy rasie mangalica trzymanej na własne potrzeby.

Owce, kozy i konie mają dłuższe terminy

Jagnię i koźlę oznakujesz i zgłosisz do 180 dni od urodzenia, ale zawsze przed opuszczeniem siedziby stada. Jagnię urodzone 10 października 2026 r. ma czas do 8 kwietnia 2027 r., o ile wcześniej nie wyjedzie z gospodarstwa. Inaczej jest, gdy matka jest objęta wnioskiem o płatność dobrostanową. Na potrzeby tej płatności oznakowanie i zgłoszenie musisz zrobić w 30 dni od urodzenia, także przed opuszczeniem stada.

Przeczytaj także:  Oczyszczanie z korozji i renowacja okien w kurnikach, stodołach oraz obiektach gospodarczych.

Pozostałe zdarzenia u owiec i kóz mają termin 7 dni: przybycie, opuszczenie stada i oznakowanie zwierzęcia spoza UE, liczone od weterynaryjnej kontroli granicznej. Jeśli zaczynasz z mniejszą rasą, na przykład z owcą kameruńską, te same zasady obowiązują od pierwszego jagnięcia.

Urodzenie konia zgłasza właściciel w terminie 3 miesięcy, razem z wnioskiem o wydanie unikalnego dożywotniego dokumentu identyfikacyjnego.

Samą identyfikację, w tym oznakowanie, przeprowadza związek hodowców koniowatych. Według ARiMR ma to nastąpić w 12 miesięcy, a przed wyjazdem z siedziby na ponad 30 dni wcześniej. Kupno, sprzedaż, padnięcie, zabicie i ubój konia zgłaszasz w 7 dni. Przemieszczenie zgłaszasz wtedy, gdy koń opuszcza siedzibę na ponad 30 dni.

Od 2027 roku zgłoszenia tylko przez IRZplus

Do 31 grudnia 2026 r. papierowe zgłoszenia, wnioski i informację o wywozie bydła mogą składać posiadacze bydła, owiec, kóz i świń oraz właściciele koni. Wyjątkiem są ci, którzy prowadzą m.in. miejsce gromadzenia zwierząt, targi, obrót zwierzętami albo rzeźnię (art. 74). Do tego samego dnia najdłużej można prowadzić papierową księgę rejestracji na dotychczasowych zasadach (art. 70).

Jeśli dziś wypełniasz formularze i nosisz je do biura powiatowego, załóż konto w aplikacji IRZplus (irz.arimr.gov.pl) jeszcze w tym roku. Zyskasz też coś od razu: kto ma dostęp do IRZplus i zgłasza zdarzenia wyłącznie przez nią, jest zwolniony z prowadzenia księgi rejestracji w formie papierowej. Nie czekaj z tym do ostatniego tygodnia grudnia, bo wtedy wypada też spis świń.

Jak liczyć dni i co grozi za spóźnienie

Termin w dniach liczysz od dnia następującego po zdarzeniu. Termin w miesiącach kończy się w dniu o tym samym numerze, a gdy takiego dnia nie ma, w ostatnim dniu miesiąca.

W liczniku powyżej wybierasz gatunek i zdarzenie, wpisujesz datę i od razu widzisz ostatni dzień razem z dniem tygodnia. Licznik nie przesuwa terminu, który wypada w sobotę, niedzielę albo święto, więc w takim przypadku zgłoś zdarzenie wcześniej.

Za spóźnienie grozi grzywna. Art. 56 ustawy obejmuje m.in. brak zgłoszenia zdarzenia w terminie 7 dni albo 2 dni przy ASF oraz brak zgłoszenia urodzenia w terminie. Sprawy rozpatruje się w trybie Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Ustawa nie podaje kwoty grzywny. Najprościej zapisać termin w kalendarzu w dniu zdarzenia.

Najnowsze artykuły
Podobne artykuły